Dự buổi lễ có đồng chí Dương Ngọc Long - Phó trưởng phòng quản lý Di sản, Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội; đồng chí Đào Thị Vinh - Trưởng phòng Nghiên cứu sưu tầm, bảo quản - Ban quản lý Di tích Danh thắng Hà Nội.
Ở xã Xuân Mai có đồng chí Nguyễn Anh Đức, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã; đồng chí Phùng Xuân Hải, Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ xã; đồng chí Nguyễn Văn Mạnh - Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy, Phó Chủ tịch HĐND xã; đồng chí Chu Văn Khang, Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy, Phó Chủ tịch UBND xã; các đồng chí trong Ban Thường vụ Đảng ủy; Thường trực HĐND xã, lãnh đạo UBND xã; Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã; Đại diện lãnh đạo Văn phòng Đảng ủy; Lãnh đạo Ban Kinh tế - Ngân sách, Ban Văn hóa - xã hội HĐND xã; Đại diện lãnh đạo các cơ quan, đơn vị thuộc xã; Lãnh đạo, chuyên viên Phòng Văn hóa - Xã hội xã; Lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, Lực lượng vũ trang đóng quân trên địa bàn. Cùng dự có các đồng chí nguyên lãnh đạo thị trấn Xuân Mai và xã Thủy Xuân Tiên trước khi sắp xếp, các đồng chí Bí thư Chi bộ, Trưởng các thôn trên địa bàn xã; Ban Chi ủy Chi bộ, Trưởng thôn, Trưởng Ban công tác mặt trận, Trưởng ban khánh tiết thôn Bùi Xá cùng đông đảo nhân dân và du khách thập phương.
Đền Né Bùi Xá được xây dựng trên khuôn viên có diện tích khoảng 1.008,1 m², tọa lạc trong không gian cư trú truyền thống của cộng đồng dân cư thôn Bùi Xá, xã Xuân Mai. Đây là một thiết chế tín ngưỡng quan trọng, gắn liền với đời sống tinh thần của Nhân dân địa phương qua nhiều thế hệ. Đền thờ Đinh Phi Thần Nữ Chi thần – theo truyền thuyết là con của Vua Hùng Vương thứ 18, một nhân vật mang yếu tố lịch sử - huyền thoại, có công giúp nhân dân trong phòng chống thiên tai, địch họa, bảo về cuộc sống bình yên cho cộng đồng. Sau khi hóa, bà được nhân dân tôn làm Đức Thánh Mẫu, được thờ phụng, thể hiện tõ nét tín ngưỡng dân gian mang tính bản địa, đồng thời phản ánh đạo lý tri ân, tôn vinh những người có công với cộng đồng.
Đến Né không chỉ là nơi thực hành nghi lễ tín ngưỡng mà còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa – tâm linh của Nhân dân thôn Bùi Xá và các vùng lân cận.
Xét về phương diện không gian – cảnh quan, di tích được xây dựng tại vị trícó địa thế thuận lợi, hài hòa với tự nhiên và phù hợp với quan niệm phong thủy truyền thống. Phía trước đền là dòng sông Bùi, tạo yếu tố "minh đường tụ thủy", góp phần gia tăng tính linh thiêng và giá trị cảnh quan cho di tích.
Đồng chí Nguyễn Văn Chiến, Phó Bí thư chi bộ, Trưởng thôn Bùi Xá báo cáo quá trình hình thành phát huy giá trị di tích lịch sử Đền Né Bùi Xá.
Trên cơ sở nhận diện đầy đủ các giá trị tiêu biểu của di tích, với sự quan tâm chỉ đạo và hỗ trợ của các cấp, các ngành chức năng Thành phố, công tác nghiên cứu, khảo sát, lập hồ sơ khoa học xếp hạng di tích đã được triển khai bài bản. Kết quả, ngày 21/02/2018, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 841/QĐ-UBND công nhận Đền Né Bùi Xá là di tích lịch sử cấp Thành phố. Việc được xếp hạng không chỉ là sự ghi nhận chính thức về giá trị của di tích trên phương diện pháp lý và khoa học, mà còn là niềm vinh dự, tự hào lớn đối với Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân xã Xuân Mai, đặc biệt là Nhân dân thôn Bùi Xá. Đồng thời, đây cũng là cơ sở quan trọng và là động lực thúc đẩy các hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa của địa phương trong giai đoạn mới.
Cùng đó, Lễ hội Đình Bùi Xá gắn với Đền Né đã trở thành một hình thức sinh hoạt văn hóa cộng đồng tiêu biểu, góp phần bảo lưu các giá trị văn hóa phi vật thể, đồng thời tạo môi trường gắn kết cộng đồng dân cư, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân.
Với những giá trị tổng hợp về lịch sử, văn hóa và tín ngưỡng, Đền Né Bùi Xá có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống tinh thần của Nhân dân địa phương. Đây không chỉ là nơi gửi gắm niềm tin, ước vọng về cuộc sống bình an, hạnh phúc, mà còn là không gian giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc và ý thức gìn giữ di sản văn hóa cho thế hệ trẻ.
Đồng chí Nguyễn Anh Đức, Chủ tịch UBND xã trang trọng trao bằng xếp hạng Di tích cấp Thành phố Đền Né Bùi Xá tới cán bộ và nhân dân thôn Bùi Xá.
Các đồng chí lãnh đạo xã Xuân Mai tặng hoa chúc mừng.
Tại buổi lễ đồng chí Nguyễn Anh Đức, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã đã trang trọng trao bằng xếp hạng Di tích cấp Thành phố Đền Né Bùi Xá tới cán bộ và nhân dân thôn Bùi Xá. Các đồng chí trong Ban thường vụ Đảng ủy xã, đại diện Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội; Ban quản lý Di tích Danh thắng Hà Nội đã tặng hoa chúc mừng cán bộ và nhân dân thôn Bùi Xá.
Đồng chí Chu Văn Khang, Phó Chủ tịch UBND xã phát biểu.
Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Chu Văn Khang, Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy, Phó Chủ tịch UBND xã cho biết: trên địa bàn xã hiện có 42 cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo; trong đó có 12 di tích lịch sử đã được xếp hạng cấp Thành phố và 30 di tích nằm trong danh mục kiểm kê của thành phố Hà Nội. Đền Né Bùi Xá được UBND thành phố Hà Nội công nhận là Di tích lịch sử cấp Thành phố năm 2018 là sự ghi nhận có cơ sở khoa học và pháp lý đối với những giá trị tiêu biểu về lịch sử, văn hóa, tín ngưỡng và kiến trúc nghệ thuật của di tích. Đây không chỉ là nơi sinh hoạt tín ngưỡng quan trọng của cộng đồng dân cư gắn với tục thờ Đinh Phi Thần Nữ, mà còn là không gian lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của vùng đồng bằng Bắc Bộ.
Theo đồng chí Phó Chủ tịch UBND xã, Đền Né Bùi Xá hiện còn lưu giữ một đạo sắc phong quý, có giá trị đặc biệt quan trọng về mặt sử liệu, góp phần khẳng định tính liên tục lịch sử, vị thế và giá trị của di tích trong hệ thống di sản văn hóa địa phương. Cùng với đó, kiến trúc truyền thống, cảnh quan tâm linh hài hòa cùng hệ thống cây xanh, ao nước đã tạo nên một quần thể mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc. Di tích không chỉ phản ánh đời sống tinh thần của Nhân dân qua nhiều thế hệ mà còn là minh chứng sinh động cho quá trình hình thành, phát triển của thiết chế làng xã truyền thống Việt Nam.
Đồng chí nhấn mạnh, việc Đền Né Bùi Xá được công nhận là di tích lịch sử cấp Thành phố không chỉ là niềm tự hào của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân địa phương mà còn đặt ra yêu cầu mới trong công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa. Trong thời gian tới, xã Xuân Mai sẽ tiếp tục tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với di tích; đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ; khai thác hiệu quả giá trị di tích gắn với phát triển du lịch văn hóa – tâm linh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa.
Đồng chí cũng đề nghị các cấp, ngành Thành phố tiếp tục quan tâm hỗ trợ nguồn lực để đầu tư tu bổ, tôn tạo các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn đã xuống cấp, góp phần gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Đồng thời kêu gọi toàn thể cán bộ, đảng viên và Nhân dân tiếp tục nâng cao ý thức, trách nhiệm trong việc bảo tồn và phát huy giá trị di tích, để Đền Né Bùi Xá thực sự trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước, tinh thần đoàn kết và là điểm đến văn hóa tâm linh thu hút đông đảo du khách thập phương đến với xã Xuân Mai./.
Hoàng Tình - Thu Hiền